Kenet Çatı Standartları
Şartname yazan ve kontrol eden için kenet çatı: hangi standart neyi kapsar, ne kabul edilir.
Kenet çatı için şartname yazan mühendis, kontrol eden denetçi ve teklif karşılaştıran satın almacı için: hangi standart neyi kapsar, sertifikada ne okunur, kabul kriteri nedir. Bu rehber kenet çatı sacını standart ve kabul tarafından anlatır; sistem fiyatı ve montaj için uygulamacıya, sac tedariki için galvaniz sac fiyatları sayfamıza bakın.
Kenet çatıyı ilgilendiren standartlar
| Standart | Kapsam | Kenet çatı için ne söyler |
|---|---|---|
| TS EN 10346 | Sürekli sıcak daldırma kaplı yassı çelik | Kalite (DX51D, DX52D), kaplama sınıfı (Z275, AZ150, ZM310), kimyasal bileşim |
| TS EN 10143 | Kaplı sacda boyut ve şekil toleransı | Kalınlık ±0,04 mm (0,5–0,8 mm), düzlük |
| TS EN 10169 | Ön boyalı (coil-coated) yassı çelik | Boya sistemi (PE, PVDF), T-bend, UV sınıfı (RUV), korozyon sınıfı (RC) |
| TS EN 14782 | Kendinden taşıyıcı metal çatı kaplama levhaları | CE işareti, tasarım yükü, minimum eğim, bağlantı |
| TS EN 14783 | Tam mesnetli metal çatı ve cephe levhaları | OSB/tahta üstü kenet (tam mesnetli) sınıflaması |
| TS EN 508-1 | Metal çatı ürünleri — çelik levha şartnamesi | Profil geometrisi, kaplama, işaretleme |
| TS EN 1991-1-3 / 1-4 | Kar ve rüzgâr yükleri | Klips ve aşık aralığı hesabı |
| TS EN ISO 12944 | Korozif ortam sınıfları (C1–C5) | Kaplama sınıfı seçimi |
Sertifikada ne okunmalı
EN 10204 3.1 muayene sertifikasında: kalite (DX51D+Z), kaplama (Z275 — iki yüz toplamı g/m²; tek yüz ≈ 20 µm), yüzey (MA normal çiçekli, MB düzeltilmiş, MC ekstra düz — kenet için MB/MC), yüzey işlem (C kimyasal pasivasyon, O yağlı), kalınlık ve rulo numarası. Ön boyalıda ek olarak EN 10169'a göre RUV (UV direnci 2–4) ve RC (korozyon 2–5) sınıfı, T-bend (≤ 2T kenet için), kalem sertliği (≥ F). Kaplama sınıfı sertifikada yoksa levha kabul edilmemelidir.
Ortam sınıfına göre kaplama seçimi
| ISO 12944 sınıfı | Ortam | Kenet çatı için önerilen | Beklenen ömür (ilk bakım) |
|---|---|---|---|
| C2 | Kırsal, kuru iç bölge | Z275 galvaniz | 25–30 yıl |
| C3 | Şehir, hafif sanayi | Z275 + PE boya ya da AZ150 | 20–25 yıl |
| C4 | Sanayi, kıyıya 5–20 km | AZ185 / ZM310 / PVDF boyalı | 15–20 yıl |
| C5 | Deniz kıyısı, kimya tesisi | ZM310 + PVDF ya da paslanmaz 316L | 10–15 yıl (ZM), 50+ (316L) |
Kabul kriterleri ve şantiye kontrolü
- Kalınlık: mikrometre ile boya dâhil ölçülür; 0,60 mm anma için ≥ 0,56 mm (EN 10143 toleransı + boya).
- Kaplama: manyetik kaplama ölçer; Z275 için tek yüz ≥ 17 µm ortalama (üç nokta).
- Kenet kıvrım testi: numune levhada 180° kıvrımda kaplama çatlağı/dökülme olmamalı (T-bend).
- Düzlük: 1 m mastar altında ≤ 3 mm dalgalanma; kenet sırtı düz hat.
- Klips ve vida: paslanmaz A2 vida, kayar klips oranı; sabit klips yalnız mahyada.
- Eğim: çift kenet ≥ %3, klik ≥ %5; su testi (hortum) sızdırmazlık.
Kenet çatı ile ilgili sık karıştırılan üç kavram
Kenet ≠ kilit geçme trapez: kilit geçmeli trapez (gizli vidalı) trapez formunda kalır ve %7 altına inmez. Alüzinç ≠ alüminyum: alüzinç çelik üstü Al-Zn kaplamadır (AZ150), alüminyum kenet ise masif alüminyum levhadır. Z275 ≠ 275 µm: 275 g/m² iki yüz toplamı, yüz başına ≈ 20 µm'dir. Galvaniz sac kavramları için galvaniz sac nedir ve standartlar rehberleri.
Sık sorulan sorular
Kenet çatı sacı için hangi standart yazılır?
Şartnamede TS EN 10346 (kalite ve kaplama: DX51D+Z275 ya da AZ150), TS EN 10143 (tolerans), boyalıysa TS EN 10169 (PE/PVDF, RUV, RC); sistem için TS EN 14782 CE beyanı istenir.
Kenet çatıda Z140 kabul edilir mi?
Edilmemeli; kenet kıvrımı ince kaplamayı çatlatır ve kıvrım hattından pas başlar. Minimum Z275, C4–C5 ortamda AZ185/ZM310.
T-bend ne demek, kenet için kaç olmalı?
Boyanın çatlamadan katlanabildiği en küçük yarıçapın sac kalınlığı cinsinden ifadesi; kenet çatı için ≤ 2T (iki sac kalınlığı yarıçapında çatlaksız) istenir.
Kenet çatı CE işareti ister mi?
Kendinden taşıyıcı kenet levhalar TS EN 14782 kapsamında CE performans beyanı ile piyasaya sunulur; tam mesnetli (OSB üstü) sistem TS EN 14783'e girer. Kamu ihalesinde beyan zorunludur.
Şantiyede kaplama kalınlığı nasıl ölçülür?
Manyetik indüksiyon kaplama ölçerle boyasız yüzeyde üç noktadan; Z275 için tek yüz ortalama ≥ 17 µm, tek okuma ≥ 14 µm kabul sınırıdır.